Tháng 5/2026: 8 chính sách mới về giáo dục, phạt ngoại tình, khí thải xe máy

Từ tháng 5/2026, hàng loạt chính sách mới chính thức có hiệu lực, bao gồm quy định về khung năng lực ngoại ngữ, tăng mạnh mức xử phạt ngoại tình, kiểm định khí thải xe máy và tích hợp hồ sơ học tập trên VNeID.

Tháng 5/2026: 8 chính sách mới về giáo dục, phạt ngoại tình, khí thải xe máy

1. Tăng mức phạt ngoại tình lên 10 triệu đồng

Theo khoản 1 Điều 62 Nghị định 109/2026/NĐ-CP (có hiệu lực từ 18/5/2026, thay thế Nghị định 82/2020/NĐ-CP), hành vi ngoại tình bị phạt tiền từ 05 - 10 triệu đồng, tăng gấp đôi so với mức cũ 03 - 05 triệu đồng. Các hành vi bị xử phạt gồm: đang có vợ/chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người khác; người chưa có gia đình nhưng chung sống với người đã có gia đình.

2. Kiểm định khí thải xe máy từ 01/7/2027

Quyết định 13/2026/QĐ-TTg (hiệu lực từ 16/5/2026) quy định lộ trình kiểm định khí thải xe mô tô, xe gắn máy: từ 01/7/2027 áp dụng tại Hà Nội và TP.HCM; từ 01/7/2028 mở rộng ra các thành phố trực thuộc Trung ương; từ 01/7/2030 triển khai tại các tỉnh còn lại. Riêng Hà Nội và TP.HCM, từ 01/01/2028, toàn bộ xe máy lưu thông phải đáp ứng tối thiểu mức khí thải mức 2.

3. Tích hợp học bạ, bằng cấp trên VNeID

Nghị định 88/2026/NĐ-CP (hiệu lực từ 15/5/2026) quy định dữ liệu hồ sơ học tập suốt đời được chia sẻ, liên thông và tích hợp trên ứng dụng VNeID, có giá trị tương đương văn bản giấy.

4. Làm rõ khái niệm dạy thêm, học thêm

Thông tư 19/2026/TT-BGDĐT (sửa đổi Thông tư 29/2024/TT-BGDĐT) quy định các hoạt động giáo dục văn hóa, nghệ thuật, thể thao, tăng cường ngoại ngữ, STEM/STEAM, kỹ năng số, AI không bị coi là dạy thêm, học thêm nếu không thuộc chương trình chính khóa.

5. Phạt chủ nhà thu tiền điện cao hơn quy định

Nghị định 133/2026/NĐ-CP quy định: người cho thuê nhà thu tiền điện của người thuê cao hơn mức quy định bị phạt từ 20 - 30 triệu đồng. Các hành vi vi phạm khác bị phạt từ 03 - 80 triệu đồng tùy mức độ.

6. Phạt sử dụng thuốc lá điện tử

Nghị định 90/2026/NĐ-CP quy định phạt từ 03 - 05 triệu đồng đối với hành vi sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng; phạt từ 05 - 10 triệu đồng đối với hành vi chứa chấp người khác sử dụng, đồng thời buộc tiêu hủy tang vật.

7. Bảo hiểm hưu trí bổ sung

Nghị định 85/2026/NĐ-CP (hiệu lực từ 10/5/2026) quy định 04 trường hợp được hưởng bảo hiểm hưu trí bổ sung: tử vong; mắc bệnh ung thư, bại liệt, xơ gan mất bù, lao nặng, AIDS; suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên; người lao động nước ngoài không tiếp tục cư trú tại Việt Nam.

8. Cấm cản trở thành viên gia đình đi làm vì lý do giới tính

Theo Nghị định 76/2026/NĐ-CP (sửa đổi Nghị định 125/2021/NĐ-CP), hành vi cản trở hoặc không cho phép thành viên trong gia đình tạo thu nhập vì lý do giới tính bị phạt từ 05 - 10 triệu đồng, tăng so với mức cũ 03 - 05 triệu đồng, đồng thời buộc xin lỗi công khai nếu nạn nhân yêu cầu.

Các chính sách trên có hiệu lực từ tháng 5/2026. Doanh nghiệp và người dân cần cập nhật để tuân thủ đúng quy định pháp luật.