7 nguyên tắc áp dụng ưu đãi đầu tư năm 2026 theo Nghị định 96: Nhà đầu tư cần biết

Năm 2026, khung pháp lý về ưu đãi đầu tư tại Việt Nam có sự điều chỉnh quan trọng thông qua Nghị định 96/2026/NĐ-CP do Chính phủ ban hành. Tại Điều 20 của Nghị định này, 07 nguyên tắc áp dụng ưu đãi đầu tư được quy định rõ ràng, nhằm tạo sự minh bạch và thuận lợi cho nhà đầu tư. Các nguyên tắc này bao gồm việc xác định mức ưu đãi dựa trên địa bàn đầu tư, quyền lựa chọn mức ưu đãi cao nhất, và cơ chế kế thừa ưu đãi khi tổ chức lại doanh nghiệp hoặc dự án.

7 nguyên tắc áp dụng ưu đãi đầu tư năm 2026 theo Nghị định 96: Nhà đầu tư cần biết

Nguyên tắc 1: Dự án đầu tư tại địa bàn đặc biệt khó khăn được hưởng ưu đãi như thế nào?

Theo khoản 1 Điều 20 Nghị định 96/2026/NĐ-CP, các dự án đầu tư quy định tại khoản 3 Điều 19 của cùng Nghị định được hưởng ưu đãi đầu tư tương đương với dự án tại địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn. Đây là mức ưu đãi cao nhất dành cho các dự án thuộc ngành, nghề đặc thù, giúp thu hút vốn vào các lĩnh vực then chốt.

Nguyên tắc 2: Dự án đầu tư tại địa bàn khó khăn được hưởng ưu đãi ra sao?

Khoản 2 Điều 20 quy định rằng dự án đầu tư tại các khoản 5 và 6 Điều 19 được hưởng ưu đãi đầu tư như dự án tại địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn. Mức ưu đãi này thấp hơn so với địa bàn đặc biệt khó khăn nhưng vẫn tạo lợi thế cạnh tranh đáng kể cho nhà đầu tư.

Nguyên tắc 3: Dự án tại ngành ưu đãi và địa bàn khó khăn được hưởng mức ưu đãi nào?

Khoản 3 Điều 20 nêu rõ: dự án đầu tư thuộc ngành, nghề ưu đãi đầu tư thực hiện tại địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn được hưởng ưu đãi như dự án tại địa bàn đặc biệt khó khăn. Đây là cơ chế cộng dồn ưu đãi, khuyến khích đầu tư vào cả ngành nghề ưu tiên và vùng khó khăn.

Nguyên tắc 4: Mức ưu đãi cụ thể được áp dụng theo pháp luật nào?

Theo khoản 4 Điều 20, mức ưu đãi cụ thể đối với các dự án nêu trên được áp dụng theo quy định của pháp luật về thuế, kế toán và đất đai. Điều này có nghĩa là nhà đầu tư cần căn cứ vào các văn bản pháp luật chuyên ngành như Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp, Luật Đất đai và các thông tư hướng dẫn liên quan để xác định mức ưu đãi chính xác.

Nguyên tắc 5: Nhà đầu tư được lựa chọn mức ưu đãi cao nhất khi đáp ứng nhiều điều kiện?

Khoản 5 Điều 20 quy định: đối với dự án đầu tư đáp ứng điều kiện hưởng các mức ưu đãi đầu tư khác nhau trong cùng một thời gian, nhà đầu tư được lựa chọn áp dụng mức ưu đãi cao nhất. Đây là nguyên tắc có lợi nhất cho nhà đầu tư, giúp tối ưu hóa lợi ích từ các chính sách ưu đãi chồng chéo.

Nguyên tắc 6: Kế thừa ưu đãi đầu tư khi tổ chức lại doanh nghiệp hoặc dự án?

Khoản 6 Điều 20 quy định chi tiết về việc kế thừa ưu đãi trong các trường hợp tổ chức lại tổ chức kinh tế (chia, tách, hợp nhất, sáp nhập, chuyển đổi loại hình) và chuyển nhượng dự án đầu tư. Cụ thể:

• Tổ chức kinh tế mới được hình thành từ tổ chức lại hoặc nhà đầu tư nhận chuyển nhượng được kế thừa các ưu đãi đầu tư của dự án trước đó, nếu vẫn đáp ứng điều kiện hưởng ưu đãi.
• Dự án được chia, tách được hưởng mức ưu đãi tương ứng với điều kiện của dự án đó, cho thời gian hưởng ưu đãi còn lại.
• Dự án được sáp nhập được tiếp tục áp dụng ưu đãi theo từng điều kiện của từng dự án trước khi sáp nhập. Nếu các dự án có điều kiện hưởng ưu đãi khác nhau, nhà đầu tư được hưởng ưu đãi theo từng điều kiện đó cho thời gian còn lại.

Nguyên tắc 7: Bảo lưu ưu đãi khi khu công nghiệp chuyển đổi mục đích sử dụng?

Khoản 7 Điều 20 quy định: trong trường hợp khu công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ số tập trung được cấp có thẩm quyền phê duyệt đưa ra khỏi quy hoạch hoặc chuyển đổi sang mục đích sử dụng khác, hoặc dự án đầu tư xây dựng hạ tầng khu công nghiệp chấm dứt hoạt động, thì các dự án đầu tư thực hiện trong khu đó được tiếp tục hưởng ưu đãi theo quy định tại Giấy phép đầu tư, Giấy chứng nhận đầu tư, hoặc văn bản có hiệu lực tại thời điểm đầu tư. Điều này bảo vệ quyền lợi hợp pháp của nhà đầu tư khỏi những thay đổi quy hoạch bất lợi.

Tác động thực tiễn đến nhà đầu tư và doanh nghiệp

7 nguyên tắc này tạo ra một khung pháp lý rõ ràng, giúp nhà đầu tư chủ động trong việc lập kế hoạch đầu tư dài hạn. Theo đánh giá của các chuyên gia pháp lý, việc cho phép lựa chọn mức ưu đãi cao nhất và cơ chế kế thừa ưu đãi khi tổ chức lại doanh nghiệp là những điểm tích cực, thúc đẩy tái cấu trúc và mua bán, sáp nhập doanh nghiệp. Tuy nhiên, nhà đầu tư cần lưu ý rằng mức ưu đãi cụ thể phải được xác định dựa trên pháp luật về thuế, đất đai và kế toán, đòi hỏi sự tư vấn chuyên sâu từ các chuyên gia.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Làm thế nào để xác định dự án của tôi thuộc địa bàn ưu đãi nào?

Nhà đầu tư cần tra cứu danh mục địa bàn ưu đãi đầu tư được ban hành kèm theo Nghị định 96/2026/NĐ-CP hoặc các văn bản sửa đổi, bổ sung. Danh mục này phân loại rõ các huyện, tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương vào nhóm khó khăn hoặc đặc biệt khó khăn.

Nếu dự án của tôi đáp ứng nhiều điều kiện ưu đãi, tôi phải làm thủ tục gì để được hưởng mức cao nhất?

Theo khoản 5 Điều 20, nhà đầu tư chỉ cần nêu rõ yêu cầu trong hồ sơ đăng ký đầu tư hoặc văn bản đề nghị hưởng ưu đãi. Cơ quan đăng ký đầu tư có trách nhiệm xác nhận mức ưu đãi cao nhất mà dự án đủ điều kiện hưởng.

Trường hợp khu công nghiệp bị giải tỏa, dự án của tôi có mất ưu đãi không?

Không. Theo khoản 7 Điều 20, dự án vẫn được tiếp tục hưởng ưu đãi theo các giấy tờ pháp lý đã cấp hoặc theo pháp luật tại thời điểm đầu tư. Đây là quy định bảo vệ quyền lợi nhà đầu tư trước rủi ro quy hoạch.