Đề án đổi mới mô hình phát triển: Đưa Việt Nam vào kỷ nguyên hùng cường, thịnh vượng

Chiều ngày 4/6, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chủ trì buổi làm việc với Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương và các cơ quan liên quan để thảo luận về Đề án đổi mới mô hình phát triển đất nước. Đề án này được xây dựng dựa trên nền tảng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, nhằm trình Bộ Chính trị cho ý kiến trước khi báo cáo Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV ban hành Nghị quyết. Mục tiêu cao nhất là xây dựng một Việt Nam hùng cường, thịnh vượng, dân chủ, công bằng, văn minh, hạnh phúc.

Đề án đổi mới mô hình phát triển: Đưa Việt Nam vào kỷ nguyên hùng cường, thịnh vượng

Mô hình phát triển mới là gì và tại sao cần thay đổi?

Mô hình phát triển mới là một chiến lược tổng thể nhằm tạo ra bước chuyển căn bản về chất lượng tăng trưởng, năng suất lao động, năng lực đổi mới sáng tạo và sức cạnh tranh quốc gia. Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, mô hình này phải đặt con người ở vị trí trung tâm, vừa là mục tiêu, động lực và chủ thể của phát triển. Điều này có nghĩa mọi chính sách đều hướng đến nâng cao đời sống vật chất, tinh thần, năng lực sáng tạo và quyền thụ hưởng công bằng của nhân dân.

Những trụ cột đột phá trong mô hình phát triển mới

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã chỉ ra 5 trụ cột đột phá chính:

• Khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và dữ liệu được coi là hạ tầng nền tảng của giai đoạn phát triển mới.
• Hệ sinh thái đổi mới sáng tạo phải được tổ chức đồng bộ, kết nối hạ tầng - tài chính - dữ liệu - tiêu chuẩn - thị trường, với sự tham gia nòng cốt của doanh nghiệp, viện nghiên cứu và trường đại học.
• Nhà nước chia sẻ rủi ro cùng doanh nghiệp, xây dựng khung pháp lý đồng bộ về quản trị dữ liệu quốc gia và đẩy mạnh ứng dụng AI.
• Cải thiện mạnh mẽ môi trường kinh doanh và cải cách sâu hệ thống tài chính để phục vụ phát triển dài hạn.
• Tái cấu trúc không gian phát triển quốc gia theo hướng hình thành các vùng động lực tăng trưởng.

Mục tiêu tổng quát của Nghị quyết về mô hình phát triển mới

Mục tiêu tổng quát của Nghị quyết là đưa đất nước phát triển nhanh, bền vững, bao trùm, xã hội tiến bộ, văn minh, bảo vệ môi trường và có khả năng chống chịu cao trước các cú sốc bên ngoài. Cụ thể, Nghị quyết hướng đến:

• Năng lực tự chủ chiến lược của đất nước, làm chủ các khâu then chốt về an ninh kinh tế, năng lượng, lương thực, dữ liệu, tài chính và chuỗi cung ứng.
• Phát triển con người Việt Nam toàn diện, xây dựng nguồn nhân lực chất lượng cao, giải phóng năng lực sáng tạo, nuôi dưỡng tinh thần khai phóng, kỷ luật, trách nhiệm và khát vọng cống hiến.
• Nuôi dưỡng bản sắc dân tộc, đạo đức xã hội, tinh thần cộng đồng, khát vọng vươn lên và năng lực hội nhập văn minh.
• Giải quyết các thách thức về biến đổi khí hậu, nước biển dâng, suy giảm đa dạng sinh học, ô nhiễm không khí, suy thoái đất và rủi ro thiên tai.

Tác động thực tiễn đến người dân và doanh nghiệp

Theo đánh giá của các chuyên gia pháp lý, mô hình phát triển mới sẽ tạo ra những thay đổi căn bản trong đời sống kinh tế - xã hội:

• Đối với người dân: Được hưởng lợi từ các chính sách nâng cao chất lượng sống, cơ hội phát triển bản thân và tiếp cận công bằng các dịch vụ công. Việc ứng dụng AI và chuyển đổi số sẽ giúp cải thiện đáng kể chất lượng giáo dục, y tế và các dịch vụ hành chính công.
• Đối với doanh nghiệp: Được hưởng môi trường kinh doanh được cải thiện mạnh mẽ, khung pháp lý đồng bộ về quản trị dữ liệu và cơ chế chia sẻ rủi ro từ Nhà nước. Các doanh nghiệp công nghệ, khởi nghiệp sáng tạo sẽ có cơ hội lớn để phát triển trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Mô hình phát triển mới có hiệu lực từ khi nào?

Dự kiến, Nghị quyết về mô hình phát triển mới sẽ được Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV ban hành sau khi hoàn tất quy trình lấy ý kiến từ Bộ Chính trị và các cơ quan liên quan. Thời điểm chính thức có hiệu lực sẽ được công bố sau khi Nghị quyết được thông qua.

Những ngành nghề nào sẽ được ưu tiên trong mô hình mới?

Các ngành chiến lược như công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, năng lượng tái tạo, nông nghiệp công nghệ cao và các ngành dịch vụ dựa trên nền tảng số sẽ được ưu tiên đầu tư và phát triển. Bên cạnh đó, các vùng kinh tế trọng điểm và khu chức năng sẽ được lựa chọn để thí điểm các mô hình thành công trước khi nhân rộng.

Làm thế nào để doanh nghiệp tiếp cận các cơ chế hỗ trợ mới?

Doanh nghiệp cần theo dõi sát sao các văn bản hướng dẫn thi hành Nghị quyết sẽ được các Bộ, Ngành ban hành. Các chương trình hành động quốc gia và đề án trọng điểm sẽ có chỉ tiêu đo lường cụ thể và cơ chế kiểm tra, giám sát định kỳ. Mỗi mục tiêu lớn sẽ gắn với một đầu mối chịu trách nhiệm, một hệ thống dữ liệu theo dõi và nguồn lực thực hiện rõ ràng.