Nhà ở cho thuê quy mô lớn: 5 tỉnh phải khởi công dự án đầu tiên trong tháng 6/2026

Ngày 26/5/2026, tại cuộc họp về phát triển nhà ở cho thuê vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã chỉ đạo 5 địa phương gồm Hải Phòng, Quảng Ninh, Bắc Ninh, Hưng Yên và Ninh Bình phải khởi công ít nhất 1 dự án nhà ở cho thuê trong tháng 6/2026 và triển khai các dự án quy mô lớn ngay trong quý III, IV năm 2026. Đây là bước đi cụ thể hóa chủ trương chiến lược của Đảng và Nhà nước nhằm giải quyết tình trạng thiếu hụt nhà ở cho thuê nghiêm trọng tại các khu công nghiệp trọng điểm.

Nhà ở cho thuê quy mô lớn: 5 tỉnh phải khởi công dự án đầu tiên trong tháng 6/2026

Thực trạng thiếu hụt nhà ở cho thuê tại 5 tỉnh trọng điểm Bắc Bộ như thế nào?

Theo báo cáo tại cuộc làm việc, nhu cầu nhà ở cho thuê tại các địa phương này đang ở mức báo động. Cụ thể, tại Hải Phòng, với lực lượng lao động trong các khu công nghiệp lên tới 370.000 người, nhu cầu nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê giai đoạn 2026-2030 khoảng 33.000 căn hộ. Tuy nhiên, thành phố mới chỉ dự kiến mua 4.256 căn để cho thuê, đáp ứng được hơn 12% nhu cầu thực tế. Tình hình còn gay gắt hơn tại Bắc Ninh và Hưng Yên.

Thủ tướng Lê Minh Hưng nhận định: “Nhu cầu thuê nhà rất lớn trong khi quỹ nhà cho thuê rất thiếu, nhất là cho thuê dài hạn với giá phù hợp, đây là điểm nghẽn đầu tiên.” Phần lớn công nhân hiện đang thuê nhà trọ tự phát do hộ dân tự xây, tiềm ẩn nguy cơ lớn về an toàn phòng cháy chữa cháy, vệ sinh môi trường và điều kiện sống.

Hải Phòng – điểm sáng trong phát triển nhà ở xã hội: đã vượt chỉ tiêu Chính phủ giao bao nhiêu?

Hải Phòng được đánh giá là địa phương đi tiên phong khi đã hoàn thành 16.679 căn nhà ở xã hội giai đoạn 2021-2025. Riêng năm 2025, thành phố hoàn thành 10.775/10.694 căn, vượt chỉ tiêu đề ra. Hiện đang triển khai 65 dự án với tổng quy mô 80.028 căn, dự kiến hoàn thành 54.444 căn giai đoạn 2021-2030, vượt 110% chỉ tiêu 49.400 căn mà Chính phủ giao.

Đáng chú ý, mô hình ký túc xá do doanh nghiệp đầu tư như Pegatron và LG Display tại Hải Phòng (với 1.340 phòng) đã chứng minh rằng các doanh nghiệp khu công nghiệp sẵn sàng tham gia đầu tư nhà ở cho công nhân nếu có cơ chế phù hợp.

Yêu cầu về quy hoạch và mốc thời gian cụ thể: các địa phương phải làm gì?

Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu các địa phương phải chủ động triển khai, không thụ động chờ Trung ương. Cụ thể:

• Trong tháng 6/2026: Mỗi địa phương phải khởi công ít nhất 01 dự án nhà ở cho thuê; hoàn thành rà soát, điều chỉnh quy hoạch, xác định vị trí, quy mô các khu vực phát triển nhà ở cho thuê gắn với các khu công nghiệp trọng điểm như VSIP, DEEP C, Tràng Duệ (Hải Phòng); Yên Phong, Quế Võ, Thuận Thành (Bắc Ninh); Phố Nối, Thăng Long II (Hưng Yên); Đông Mai, Sông Khoai, Vân Đồn (Quảng Ninh); Đồng Văn, Hòa Mạc (Ninh Bình).
• Trong quý III, IV/2026: Triển khai các dự án nhà ở cho thuê có quy mô lớn.
• Hoàn thành trong tháng 6/2026: Xây dựng kế hoạch phát triển nhà ở cho thuê đến năm 2030, gửi Bộ Xây dựng tổng hợp báo cáo Thủ tướng.
• Hoàn thành trong tháng 7/2026: Đề xuất các cơ chế, chính sách đặc thù về đất đai, tài chính - tín dụng, thuế, thủ tục đầu tư, quản lý vận hành để cụ thể hóa vào Luật Nhà ở (sửa đổi) và Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi).

Cơ chế tài chính và huy động nguồn lực: giải pháp nào để khơi thông dòng vốn?

Thủ tướng nhấn mạnh: “Nhà nước phải làm trước và coi nguồn lực nhà nước là đòn bẩy để hỗ trợ, kêu gọi nguồn lực tư nhân.” Các giải pháp cụ thể bao gồm:

• Kiện toàn hoặc thành lập Quỹ nhà ở địa phương theo Nghị định số 302/2025/NĐ-CP, hoàn thành trong tháng 6/2026.
• Huy động đa dạng nguồn lực: Không chỉ trông chờ vào ngân sách, tập trung khơi thông dòng vốn tư nhân, vốn dài hạn.
• Cơ chế ưu đãi tài chính, thuế, tín dụng: Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước được giao đề xuất cơ chế tạo động lực đủ mạnh để thu hút dòng vốn tư nhân và các quỹ đầu tư dài hạn.
• Mô hình sáng tạo: Doanh nghiệp tư nhân đầu tư dự án nhà ở cho thuê có thể được giao quản lý trung tâm thương mại để tạo dòng tiền bảo đảm chi phí vận hành, bảo dưỡng.

Bộ Xây dựng được giao nhiệm vụ gì trong việc hoàn thiện khung pháp lý?

Theo chỉ đạo của Thủ tướng, Bộ Xây dựng phải thực hiện các nhiệm vụ sau:

• Khẩn trương sơ kết Chỉ thị số 34-CT/TW ngày 24/5/2024 của Ban Bí thư, đề xuất ban hành Chỉ thị mới thay thế.
• Chủ trì hoàn thiện dự thảo sửa đổi các luật trình Quốc hội thông qua tại Kỳ họp thứ 2.
• Ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về nhà ở cho thuê quy mô nhỏ và vừa (bao gồm chung cư mini, nhà cho thuê hộ gia đình) bảo đảm an toàn phòng cháy chữa cháy.
• Phối hợp với Bộ Tài chính rà soát, đề xuất cơ chế cho phép doanh nghiệp, hợp tác xã được mua lại nhà ở thương mại, nhà ở xã hội với mục đích duy nhất là để cho thuê.

Tác động thực tiễn đến người lao động và doanh nghiệp

Việc triển khai đồng loạt các dự án nhà ở cho thuê quy mô lớn tại 5 địa phương sẽ tác động trực tiếp đến hàng trăm nghìn công nhân đang làm việc tại các khu công nghiệp. Theo đánh giá của các chuyên gia pháp lý, nếu giải quyết được bài toán nhà ở cho thuê, người lao động sẽ được hưởng lợi từ:

• Giá thuê hợp lý và ổn định dài hạn.
• Điều kiện sống an toàn, đảm bảo phòng cháy chữa cháy và vệ sinh môi trường.
• Giảm áp lực sở hữu nhà, giúp người lao động tập trung vào phát triển kinh tế.

Đối với doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp trong khu công nghiệp, việc có nguồn nhà ở cho thuê ổn định sẽ giúp duy trì lực lượng lao động, thu hút đầu tư và góp phần vào sự phát triển bền vững của nền kinh tế.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

5 địa phương nào được yêu cầu triển khai dự án nhà ở cho thuê quy mô lớn?

Đó là Hải Phòng, Quảng Ninh, Bắc Ninh, Hưng Yên và Ninh Bình. Đây là các tỉnh thuộc vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ, nơi tập trung hàng trăm nghìn lao động trong các khu công nghiệp.

Thời hạn khởi công dự án nhà ở cho thuê đầu tiên là khi nào?

Theo chỉ đạo của Thủ tướng Lê Minh Hưng, mỗi địa phương phải khởi công ít nhất 01 dự án trong tháng 6/2026 và triển khai các dự án quy mô lớn trong quý III, IV năm 2026.

Cơ chế ưu đãi nào sẽ được áp dụng cho các dự án nhà ở cho thuê?

Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước được giao đề xuất cơ chế ưu đãi về tài chính, thuế, tín dụng theo hướng tạo động lực đủ mạnh để thu hút dòng vốn tư nhân và các quỹ đầu tư dài hạn. Ngoài ra, các địa phương sẽ đề xuất cơ chế đặc thù về đất đai, thủ tục đầu tư và quản lý vận hành.