Doanh nghiệp mới thành lập: 3 chính sách ưu đãi thuế, tín dụng và đào tạo năm 2026

Đối với các doanh nghiệp mới thành lập, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) và doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, Nhà nước đã ban hành nhiều chính sách ưu đãi nhằm giảm gánh nặng tài chính và tạo điều kiện phát triển bền vững trong giai đoạn đầu hoạt động. Các ưu đãi này tập trung vào ba lĩnh vực chính: miễn, giảm thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN), hỗ trợ lãi suất và bảo lãnh tín dụng, và hỗ trợ đào tạo người lao động. Bài viết dưới đây phân tích chi tiết từng chính sách dựa trên các văn bản pháp luật mới nhất có hiệu lực trong năm 2025-2026.

Doanh nghiệp mới thành lập: 3 chính sách ưu đãi thuế, tín dụng và đào tạo năm 2026

1. Doanh nghiệp mới thành lập được miễn, giảm thuế thu nhập doanh nghiệp trong bao lâu?

Theo quy định tại khoản 4 Điều 10 Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2025 (có hiệu lực từ ngày 01/01/2026), các doanh nghiệp mới thành lập được hưởng hai chế độ ưu đãi thuế TNDN khác nhau tùy thuộc vào đối tượng cụ thể:

• Đối với DNNVV thành lập mới từ hộ kinh doanh: Được miễn thuế TNDN trong 02 năm liên tục kể từ khi có thu nhập chịu thuế. Quy định này được hướng dẫn chi tiết tại khoản 4 Điều 21 Nghị định 320/2025/NĐ-CP. Sau thời gian miễn thuế, nếu doanh nghiệp thực hiện dự án đầu tư thuộc ngành, nghề, địa bàn ưu đãi thuế thì tiếp tục được hưởng ưu đãi về thuế suất và miễn, giảm thuế tương ứng.
• Đối với DNNVV đăng ký kinh doanh lần đầu: Được miễn thuế TNDN trong 03 năm kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp lần đầu, theo khoản 4 Điều 10 Luật Thuế TNDN 2025 và khoản 3 Điều 7 Nghị định 20/2026/NĐ-CP.

Mức ưu đãi cụ thể: Doanh nghiệp được miễn hoàn toàn thuế TNDN trong thời gian nêu trên. Sau thời gian miễn thuế, nếu đáp ứng điều kiện về ngành nghề hoặc địa bàn ưu đãi, doanh nghiệp có thể được áp dụng thuế suất ưu đãi (thường là 10% hoặc 15% thay vì 20%) và được giảm thuế trong các năm tiếp theo.

Theo đánh giá của các chuyên gia pháp lý tại Công ty Luật Việt Nam, chính sách miễn thuế TNDN trong 2-3 năm đầu là ưu đãi quan trọng nhất, giúp doanh nghiệp mới có thêm nguồn lực tài chính để tái đầu tư, mở rộng sản xuất kinh doanh.

2. Chính sách hỗ trợ lãi suất và bảo lãnh tín dụng cho doanh nghiệp mới thành lập như thế nào?

Doanh nghiệp mới thành lập, đặc biệt là DNNVV, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo và doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn, được ưu tiên tiếp cận các nguồn vốn tín dụng ưu đãi. Cụ thể:

• Hỗ trợ lãi suất vay thương mại: Theo điểm b khoản 1 Điều 8 Nghị định 57/2018/NĐ-CP, doanh nghiệp nông nghiệp vừa và nhỏ mới thành lập có dự án đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn được ngân sách địa phương hỗ trợ lãi suất vay thương mại trong 08 năm sau khi dự án hoàn thành. Hạn mức vay vốn được hỗ trợ lãi suất tối đa không quá 70% tổng mức đầu tư của dự án. Tùy vào điều kiện cụ thể của từng địa phương, Hội đồng nhân dân cấp tỉnh sẽ ban hành chính sách và phương thức hỗ trợ chi tiết.
• Miễn, giảm tiền thuê đất, thuê mặt nước: Các doanh nghiệp này còn được miễn tiền thuê đất, thuê mặt nước của Nhà nước trong 05 năm đầu kể từ ngày dự án hoàn thành đi vào hoạt động và giảm 50% tiền thuê đất, thuê mặt nước trong 10 năm tiếp theo.
• Bảo lãnh tín dụng: Doanh nghiệp mới thành lập có thể tiếp cận các quỹ bảo lãnh tín dụng do địa phương hoặc Trung ương thành lập, giúp doanh nghiệp không có tài sản thế chấp vẫn có thể vay vốn ngân hàng.

Lưu ý: Các chính sách hỗ trợ lãi suất và bảo lãnh tín dụng thường được triển khai ở cấp địa phương, do đó doanh nghiệp cần liên hệ với Sở Kế hoạch và Đầu tư hoặc UBND tỉnh, thành phố nơi đặt trụ sở để biết thêm chi tiết.

3. Doanh nghiệp mới thành lập được hỗ trợ đào tạo người lao động như thế nào?

Căn cứ Điều 14, Điều 22 Nghị định 80/2021/NĐ-CP và Điều 10 Thông tư 52/2023/TT-BTC, DNNVV được hỗ trợ đào tạo trực tiếp về khởi sự kinh doanh, quản trị doanh nghiệp và đào tạo nghề cho người lao động. Các mức hỗ trợ cụ thể bao gồm:

• Hỗ trợ 100% chi phí đào tạo khởi sự kinh doanh cho chủ doanh nghiệp và người quản lý doanh nghiệp.
• Hỗ trợ tối đa 70% chi phí đào tạo quản trị doanh nghiệp (bao gồm các khóa học về quản lý tài chính, nhân sự, marketing, v.v.).
• Miễn học phí cho một số đối tượng đặc thù như người lao động là người khuyết tật, người dân tộc thiểu số, hoặc người thuộc hộ nghèo.
• Hỗ trợ chi phí đào tạo nghề cho người lao động của DNNVV khi tham gia khóa đào tạo nghề trình độ sơ cấp hoặc chương trình đào tạo từ 03 tháng trở xuống. Mỗi người lao động được hỗ trợ một lần, mức chi theo thông báo của cơ sở đào tạo nghề nhưng không vượt quá mức quy định của pháp luật.

Điều kiện áp dụng: Doanh nghiệp phải đáp ứng các tiêu chí về DNNVV theo quy định tại Nghị định 80/2021/NĐ-CP (vốn điều lệ không quá 100 tỷ đồng hoặc số lao động tham gia bảo hiểm xã hội bình quân năm không quá 200 người).

Tác động thực tiễn của các chính sách ưu đãi đối với doanh nghiệp mới thành lập

Các chính sách ưu đãi nêu trên có tác động tích cực đến sự phát triển của doanh nghiệp mới thành lập, đặc biệt là DNNVV. Cụ thể:

• Giảm gánh nặng tài chính: Việc miễn thuế TNDN trong 2-3 năm đầu giúp doanh nghiệp tiết kiệm một khoản chi phí đáng kể, có thể lên đến hàng trăm triệu đồng tùy quy mô, từ đó dành nguồn lực cho đầu tư máy móc, thiết bị và mở rộng thị trường.
• Tiếp cận vốn dễ dàng hơn: Hỗ trợ lãi suất và bảo lãnh tín dụng giúp doanh nghiệp mới, vốn chưa có lịch sử tín dụng hoặc tài sản thế chấp, có thể vay vốn từ ngân hàng với chi phí thấp hơn.
• Nâng cao năng lực quản trị: Hỗ trợ đào tạo giúp chủ doanh nghiệp và người lao động nâng cao kỹ năng quản lý, chuyên môn, từ đó tăng hiệu quả hoạt động và khả năng cạnh tranh.

Câu hỏi thường gặp (FAQ) về chính sách ưu đãi cho doanh nghiệp mới thành lập

Doanh nghiệp mới thành lập có bắt buộc phải là doanh nghiệp nhỏ và vừa mới được hưởng ưu đãi thuế không?

Có. Theo quy định tại Luật Thuế TNDN 2025 và các nghị định hướng dẫn, chính sách miễn thuế TNDN trong 2-3 năm đầu chỉ áp dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) thành lập mới từ hộ kinh doanh hoặc đăng ký kinh doanh lần đầu. Doanh nghiệp quy mô lớn hơn không thuộc đối tượng này, nhưng có thể được hưởng ưu đãi nếu đầu tư vào ngành nghề, địa bàn ưu đãi theo quy định.

Doanh nghiệp mới thành lập cần làm thủ tục gì để được hưởng ưu đãi hỗ trợ lãi suất?

Doanh nghiệp cần liên hệ với UBND cấp tỉnh hoặc Sở Kế hoạch và Đầu tư nơi đặt trụ sở để được hướng dẫn chi tiết về hồ sơ, thủ tục. Thông thường, doanh nghiệp phải nộp đề xuất dự án đầu tư, kèm theo các giấy tờ chứng minh tư cách pháp nhân, kế hoạch sản xuất kinh doanh và phương án vay vốn. Mỗi địa phương có thể có quy định riêng về mức hỗ trợ và điều kiện áp dụng.

Thời gian miễn thuế TNDN cho doanh nghiệp mới thành lập được tính từ khi nào?

Đối với DNNVV thành lập mới từ hộ kinh doanh, thời gian miễn thuế 02 năm liên tục được tính kể từ khi doanh nghiệp có thu nhập chịu thuế. Đối với DNNVV đăng ký kinh doanh lần đầu, thời gian miễn thuế 03 năm được tính kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp lần đầu. Doanh nghiệp cần lưu ý khai báo chính xác thời điểm bắt đầu có thu nhập chịu thuế để được hưởng đúng thời hạn ưu đãi.

Trên đây là phân tích chi tiết về các chính sách ưu đãi dành cho doanh nghiệp mới thành lập theo quy định pháp luật hiện hành. Doanh nghiệp cần theo dõi các văn bản pháp luật mới nhất và liên hệ với cơ quan chức năng để được hướng dẫn cụ thể, tránh bỏ lỡ các quyền lợi hợp pháp.