3 nhóm đối tượng đóng BHXH, BHYT, BHTN theo lương cơ sở mới 2,53 triệu đồng/tháng từ 1/7/2026

Bảo hiểm xã hội Việt Nam vừa ban hành Công văn số 1819/BHXH-QLT hướng dẫn triển khai thu bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm y tế (BHYT), bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) và bảo hiểm tai nạn lao động - bệnh nghề nghiệp (BHTNLĐ-BNN) theo mức lương cơ sở mới. Theo đó, từ ngày 1/7/2026, mức lương cơ sở được điều chỉnh lên 2.530.000 đồng/tháng theo Nghị định số 161/2026/NĐ-CP ngày 15/5/2026 của Chính phủ, tác động trực tiếp đến nghĩa vụ đóng của 3 nhóm đối tượng chính.

3 nhóm đối tượng đóng BHXH, BHYT, BHTN theo lương cơ sở mới 2,53 triệu đồng/tháng từ 1/7/2026

Nhóm đối tượng thứ nhất: Người hưởng lương do Nhà nước quy định

Nhóm đầu tiên bao gồm người tham gia BHXH, BHYT, BHTN, BHTNLĐ-BNN thuộc đối tượng thực hiện chế độ tiền lương do Nhà nước quy định. Cụ thể, đây là những cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang có tiền lương làm căn cứ đóng tính theo mức lương cơ sở. Theo Công văn 1819, mức đóng của nhóm này sẽ được tính trên nền lương cơ sở mới 2.530.000 đồng/tháng, thay vì mức cũ 2.340.000 đồng/tháng (áp dụng trước 1/7/2026).

Theo đánh giá của các chuyên gia pháp lý, việc điều chỉnh này nhằm bảo đảm quyền lợi an sinh xã hội cho người lao động hưởng lương ngân sách, đồng thời tương thích với mức sống chung.

Nhóm đối tượng thứ hai: Người tham gia BHXH tự nguyện

Nhóm thứ hai là người tham gia BHXH tự nguyện. Mức thu nhập tháng cao nhất làm căn cứ đóng BHXH tự nguyện được điều chỉnh lên 20 lần mức lương cơ sở mới, tương đương 50.600.000 đồng/tháng tại thời điểm đóng. Đây là mức trần để người lao động tự do, nông dân, hoặc người không có quan hệ lao động chính thức có thể lựa chọn mức đóng phù hợp với thu nhập thực tế.

• Mức đóng tối thiểu: Bằng 22% mức thu nhập do người tham gia lựa chọn, nhưng không thấp hơn mức chuẩn hộ nghèo khu vực nông thôn.
• Mức đóng tối đa: 22% x 50.600.000 đồng = 11.132.000 đồng/tháng.

Nhóm đối tượng thứ ba: Người tham gia BHYT tính theo lương cơ sở

Nhóm thứ ba bao gồm người tham gia BHYT có mức đóng tính theo lương cơ sở, thuộc các đối tượng: do cơ quan BHXH đóng, do ngân sách nhà nước đóng, được ngân sách nhà nước hỗ trợ mức đóng, hoặc tự đóng BHYT. Cụ thể:

• Đối tượng do cơ quan BHXH đóng: Người hưởng lương hưu, trợ cấp mất sức lao động, trợ cấp BHXH hàng tháng.
• Đối tượng do ngân sách nhà nước đóng: Người có công với cách mạng, cựu chiến binh, người thuộc hộ nghèo, trẻ em dưới 6 tuổi.
• Đối tượng được ngân sách hỗ trợ mức đóng: Học sinh, sinh viên, người thuộc hộ cận nghèo.
• Đối tượng tự đóng BHYT: Người tham gia BHYT hộ gia đình, mức đóng tối đa bằng 6% mức lương cơ sở = 151.800 đồng/tháng.

Tác động thực tiễn và số liệu thống kê

Theo báo cáo từ Bảo hiểm xã hội Việt Nam, tính đến hết tháng 4/2026, số người tham gia BHXH toàn quốc đạt 21,73 triệu người, tăng 182 nghìn người so với tháng 3/2026 và tăng 206 nghìn người so với năm 2025. Trong đó:

• BHXH bắt buộc: 19,19 triệu người
• BHXH tự nguyện: 2,54 triệu người
• BHTN: 17,19 triệu người, tăng 145 nghìn người so với tháng trước
• BHYT: 98,1 triệu người, tăng 458 nghìn người so với tháng 3/2026 và tăng 712 nghìn người so với năm 2025

Việc điều chỉnh mức lương cơ sở lên 2.530.000 đồng/tháng sẽ làm tăng mức đóng của các nhóm đối tượng nêu trên, nhưng đồng thời cũng nâng cao quyền lợi thụ hưởng (mức lương hưu, trợ cấp BHXH, chi phí khám chữa bệnh BHYT). Các chuyên gia dự báo số người tham gia BHXH, BHYT sẽ tiếp tục tăng trong nửa cuối năm 2026 nhờ chính sách hỗ trợ từ Nhà nước.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Mức lương cơ sở mới 2.530.000 đồng/tháng áp dụng từ khi nào?

Mức lương cơ sở mới được áp dụng từ ngày 1/7/2026, theo Nghị định số 161/2026/NĐ-CP ngày 15/5/2026 của Chính phủ. Các khoản đóng BHXH, BHYT, BHTN tính theo lương cơ sở sẽ được điều chỉnh tương ứng từ thời điểm này.

Người tham gia BHXH tự nguyện có bắt buộc đóng theo mức trần mới không?

Không. Người tham gia BHXH tự nguyện có quyền lựa chọn mức thu nhập tháng làm căn cứ đóng, từ mức tối thiểu (chuẩn hộ nghèo) đến mức tối đa 50.600.000 đồng/tháng. Mức trần chỉ là giới hạn trên, không bắt buộc phải đóng ở mức cao nhất.

Nhóm nào được Nhà nước hỗ trợ mức đóng BHYT khi lương cơ sở tăng?

Các nhóm được hỗ trợ bao gồm: học sinh, sinh viên (hỗ trợ 30% mức đóng), người thuộc hộ cận nghèo (hỗ trợ 70% mức đóng), và người tham gia BHYT hộ gia đình (không được hỗ trợ trực tiếp nhưng mức đóng giảm dần theo số lượng thành viên). Mức hỗ trợ được tính trên cơ sở mức lương cơ sở mới.